Ανήμερα του Πάσχα βρεθήκαμε προσκεκλημένοι του Βασίλη στο Αργος. Το τραπέζι περιείχε τα πάντα, από αρνί , κοκορέτσι, παιδάκια και φυσικά άφθονο ποτό . Την παράσταση την έκλεψαν δικαιωματικά τα παιδιά.
Δευτέρα 6 Μαΐου 2013
Σάββατο 4 Μαΐου 2013
apolnarama: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ ΣΤΟΝ Α. ΘΩΜΑ.
Η ιδέα είναι απλή! Να φτιάξουμε μια ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ στον λόφο του Α. Θωμά, δίπλα στο ΟΧΙ! Η υλοποίηση της ιδέας εναπόκειται σε όλους μας……..Δηλώσεις συμμετοχής και ενδιαφέροντος στο apolnarama στο Κωσταράζι
apolnaboss
Μεγάλο Σάββατο: Η αναμονή της Ανάστασης
Το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου ψάλλεται ο μεγάλος Εσπερινός και ακούγεται για πρώτη φορά το “Ανάστα ο Θεός, κρίναι την γην”.
Το σώμα του Χριστού έχει ταφεί. Ο Θεάνθρωπος θα ολοκληρώσει το έργο της Θείας Οικονομίας με την Ανάστασή του και ο έσχατος εχθρός του ανθρώπου, ο θάνατος, θα νικηθεί.
“Δεύτε ίδωμεν την ζωήν ημών εν τάφω κειμένην, ίνα τους εν τάφοις κειμένους ζωοποιήση. δεύτε σήμερον, τον εξ Ιούδα υπνούντα θεώμενοι, προφητικώς αυτώ εκβοήσωμεν. Αναπεσών κεκοίμησαι ως λέων. τις εγερεί σε, βασιλεύ; αλλ’ ανάστηθι αυτεξουσίως, ο δους σεαυτόν υπέρ ημών εκουσίως. Κύριε, δόξα σοι”, αναφέρει το απόσπασμα της Παλαιάς Διαθήκης, που αναφέρεται στον Ιακώβ.
Το Μεγάλο Σάββατο το πρωί γιορτάζουμε
1. Την Ταφή του Κυρίου «την θεόσωμον ταφήν» και
2. Την Κάθοδο Του στον Άδη «την εις άδου κάθοδον», όπου κήρυξε σε όλους τους νεκρούς
Η ταφή έγινε τα απόγευμα της Μ. Παρασκευής, όμως η Εκκλησία έκρινε ορθό να αφιερώσει ιδιαίτερη μέρα προς τιμήν και μελέτη του μυστηριώδους αυτού γεγονότος.
Λίγο πριν τα μεσάνυχτα, όλα τα φώτα της εκκλησίας σβήνουν και πέφτει παντού σκοτάδι. Στις 12 το βράδυ, ο ιερέας ψάλλει το “Δεύτε λάβετε φως” και βγαίνει με τη λαμπάδα του αναμμένη μέσα από την Ωραία Πύλη και δίνει φως στους εκκλησιαζόμενους.
Οι πιστοί βγαίνουν έξω από την εκκλησία, όπου ο παπάς διαβάζει το Ευαγγέλιο της Αναστάσεως και μόλις τελειώσει ψάλλει το “Χριστός Ανέστη…”
Μετά την Ανάσταση, οι πιστοί μεταφέρουν στο σπίτι τους το Αγιο Φως.
Στην είσοδο του σπιτιού τους, κάνουν, με τον καπνό της λαμπάδας, το σχήμα του σταυρού και μετά ανάβουν το καντήλι, το οποίο προσπαθούν να το κρατήσουν τουλάχιστον τρεις με σαράντα ημέρες.
Στη συνέχεια κάθονται στο Πασχαλινό τραπέζι για να φάνε την πατροπαράδοτη μαγειρίτσα και να τσουγκρίσουν κόκκινα αυγά.
Κωσταράζι - Η περιφορά του Επιταφίου. (Φωτό)
H κορύφωση του Θείου Δράματος
Με δέος και κατάνυξη τελέστηκε η ακολουθία του Επιτάφιου Θρήνου στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου.
Οι γυναίκες από το σύλλογο ''Διαμαντόνυφη'' έψαλλαν τα Εγκώμια και έπειτα πραγματοποιήθηκε η περιφορά του Επιταφίου στους δρόμους του Κωσταραζίου.
Δείτε τις σχετικές φωτογραφίες:
Παρασκευή 3 Μαΐου 2013
Εγκύκλιος του Μητροπολίτου Καστορίας επί τη φρικτή και αγία Μεγάλη Παρασκευή
Υπ’ αριθμ. 302
Επί τη φρικτή και αγία ημέρα
της Μεγάλης Παρασκευής
«Σταυρωθήτω έκραζον, οι των σων χαρισμάτων αεί εντρυφώντες,
και κακούργον αντ’ ευεργέτου ητούντο λαβείν, οι των δικαίων φονευταί εσιώπας δε Χριστέ, φέρων αυτών την προπέτειαν,
παθείν θέλων και σώσαι ημάς ως φιλάνθρωπος»(1).
Με τα πύλινα μάτια μας, και πάλι σήμερα, αδελφοί μου, μέσα στη λατρεία της Εκκλησίας μας βλέπουμε το μυστήριο της εσταυρωμένης αγάπης χωρίς «είδος και κάλλος»(2) κατά την έκφραση του Προφήτη Ησαία.
Ο Υιός και Λόγος του Πατρός, ο Υιός της Παρθένου, όπως μελωδούν οι ιεροί υμνογράφοι της Εκκλησίας μας, «ώσπερ πελεκάν» «τετρωμένος την πλευράν» Αυτού, επιτελεί το απόρρητο μυστήριο της σωτηρίας του ανθρώπου.
Ο Δεσπότης της κτίσεως(3) «ως ανείδεος νεκρός»(4), «κατάστικτος τοις μώλωψι και πανσθενουργός»(5), επιστάζει ζωτικούς κρουνούς αθανασίας, αφθαρσίας και ζωής στους νεκρούς από την αμαρτία ανθρώπους.
Μπροστά σ’ αυτό το μυστήριο της κενώσεως και της αφάτου συγκαταβάσεως «των αγγέλων ο δήμος καταπλήττεται», οι δαίμονες τρέμουν και ο άδης στενάζει και οδύρεται.
Κερδισμένοι, όμως, οι άνθρωποι. Δέχονται αυτές τις ενέργειες της καινής αγάπης, άγνωστης μέχρι τότε και ασυμβίβαστης με τα μέτρα της ανθρώπινης λογικής, που ανοίγει τους κρουνούς της αφέσεως από τον ουράνιο Πατέρα μ’ εκείνο το πανίσχυρο και απέραντο «άφες αυτοίς ου γαρ οίδασι τι ποιούσι»(6).
Έτσι, ο δρόμος για τη σωτηρία είναι πλέον ανοικτός. Ο θάνατος γίνεται ύπνος για τους δικαίους. Ο Παράδεισος, η ποθεινή πατρίδα, καθίσταται τώρα βατή για τον κάθε άνθρωπο. Ο άδης, πλέον, δεν είναι υποχρεωτικός τόπος εξορίας. Μας το σαλπίζει ο Ληστής με το φοβερό: «Μνήσθητί μου, Κύριε»(7). Μας το δείχνουν «οι τελώναι και αι πόρναι»(8) που με την μετάνοιά τους κατέκτησαν τον Ουρανό. Μας το βεβαίωσε η εσταυρωμένη αγάπη: «Σήμερον μετ’ εμού έση εν τω παραδείσω»(9).
Αυτή την τόσο συγκινητική ημέρα, την αγία και φοβερά, που «πάσα η κτίσις ηλλιούτο φόβω, θεωρούσα... εν σταυρώ κρεμάμενον»(10) τον Κτίστη και Θεό, θα ήθελα να καταθέσω στην αγάπη σας λόγους δανεισμένους από τα ιερά κείμενα της Εκκλησίας μας για το μυστήριο αυτό της μακροθυμίας του Χριστού.
Μας συγκινεί το βλέμμα του Χριστού.
Μας μαγνητίζει η μορφή Του.
Μας προβληματίζουν οι λόγοι Του.
Μα περισσότερο, μας συγκλονίζει η σιωπή Του.
Καί πρώτον. Σιωπά ο Χριστός. Σιωπούν τα χείλη, που μαγνήτιζαν τα πλήθη, που διέταζαν τα κύματα να κωπάσουν, που θεράπευαν τους παραλύτους, που έδιναν το φως στους τυφλούς, που ανέσταιναν τους νεκρούς, όπως τον τετραήμερο Λάζαρο στη Βηθανία.
Σιωπά ο Χριστός, όπως μας παρουσιάζουν τα κείμενα των Ιερών Ευαγγελιστών, μπροστά στον Άννα και στον Καιάφα και στο συνέδριο όλο («Ο δε εσιώπα και ουδέν απεκρίνατο»)(11). Δεν αντιδρά μπροστά στον Πιλάτο, που Τού λέγει: «ουκ ακούεις πόσα σου καταμαρτυρούσι;»(12). «Άφωνος ουκ ανοίγει το στόμα αυτού»(13) κατά τον Προφήτη Ησαία στις βαρύτατες κατηγορίες που Τού εκτοξεύουν: «και ουκ απεκρίθη ... προς ουδέ εν ρήμα, ώστε θαυμάζειν τον ηγεμόνα λίαν»(14), μας σημειώνει ο Ιερός Ευαγγελιστής Ματθαίος.
Σιωπά ο Μονογενής Υιός του Θεού «ο πάλαι τω Μωσεί συλλαλήσας επί του όρους Σινά διά συμβόλων εγώ ειμί λέγων ο Ων»(15). Σιωπά στους εμπαιγμούς και τα ραπίσματα και τα κολαφίσματα.
Σιωπά στις ύβρεις και τους γέλωτες. Σιωπά στις ώρες του φοβερού φραγγελώματος από τους αγροίκους στρατιώτες.
Σιωπά, ο «περιβάλλων τον ουρανόν εν νεφέλαις», όταν γυμνώνεται, για να Τον ντύσουν με την πορφυράν χλαίναν του εμπαιγμού.
Σιωπά, όταν Τού φορούν τον ακάνθινο στέφανο και Τού προσφέρουν κάλαμον «επί την δεξιάν αυτού».
Σιωπά, όταν Τον εμφανίζουν μπροστά στο μαινόμενο πλήθος των παρανόμων που ασταμάτητα φωνάζει «άρον, άρον, σταύρωσον αυτόν»(16).
Σιωπά ο Λόγος του Θεού στο ύψος του Σταυρού και μόνον επτά φορές άνοιξε τα άχραντα χείλη Του για να εκφωνήσει τους περίφημους λόγους Του, που με ευλάβεια, ως πολύτιμη παρακαταθήκη, φυλάσσει μέχρι σήμερα η Εκκλησία και οι οποίοι περικλείουν ωκεανούς θεολογίας.
Δεν αντιδρά ο Χριστός στις ύβρεις και «τας δυσεβείς βλασφημίας»(17). Δεν αποκρίνεται στους εμπαιγμούς των γραμματέων, των πρεσβυτέρων και των φαρισαίων, όταν «κινούντες τας κεφαλάς αυτών» έλεγαν «ο καταλύων τον ναόν και εν τρισίν ημέραις οικοδομών, σώσον σευατόν ει Υιός ει του Θεού, κατάβηθι από του σταυρού»(18).
Δεύτερον. Γιατί, όμως, σιωπά; Δεν μπορούσε να απαντήσει Αυτός, που σαγήνευε τα πλήθη και τα οποία παραδέχονταν ότι «ουδέποτε ούτως ελάλησεν άνθρωπος, ως ούτος ο άνθρωπος»;(19)
Δεν μπορούσε, άραγε, να αποστομώσει τους αντιπάλους Του, όπως τότε που προσπάθησαν να Τον παγιδεύσουν «εν λόγω»(20), δίνοντάς τους απάντηση καταλυτική;
Πως τώρα ο Λόγος του Θεού, η Σοφία του Θεού, το Φως του κόσμου, πως η μοναδική Αλήθεια δεν έχει λόγο τις στιγμές αυτές;
Φαίνεται, με τα μέτρα της δικής μας λογικής, ότι είναι ο ηττημένος της μεγάλης μάχης. Διαλέγει, όμως, ο Χριστός έναν άλλο τρόπο, παράδοξο και ασυνήθη, για να απαντήσει στους σταυρωτές Του. Ένας άοπλος καθιστά «πάνοπλους» τους δικούς Του. Ένας αδύναμος συγκλονίζει τα σύμπαντα. Ένας σταυρωμένος κλέβει τον ληστή και τον καθιστά πρώτο πολίτη του Παραδείσου.
Δεν δίνει αποστομωτικές απαντήσεις. Δεν υπεραμύνεται του εαυτού Του. Δεν κατεβαίνει από το ύψος του Σταυρού Του απαντώντας στον πειρασμό του διαβόλου και των σταυρωτών Του («άλλους έσωσεν, εαυτόν ου δύναται σώσαι»)(21).
Γιατί δεν μπόρεσαν μέχρι τότε να καταλάβουν, να εννοήσουν, όπως και σήμερα πολλοί, το εκούσιον της θυσίας Του, και πως δεν έσωσε άλλους, αλλά ΟΛΟΥΣ!(22)
Τρίτον. Μυστήριο η σιωπή του Χριστού. Μυστήριο, που ανήκει στην αιωνιότητα. Καί κάθε μυστήριο γίνεται παραδεκτό με τη σιωπή. Περιβάλλεται με δέος και εξυμνείται με τη γλώσσα του μέλλοντος αιώνος, δηλαδή, τη γλώσσα της σιωπής.
Σημείο μακροθυμίας και ταπεινώσεως. Μίλησε μέχρι τώρα. Δίδαξε, θαυματούργησε, έθρεψε, ιάτρευσε τα πλήθη. Δεν έχει νόημα να απαντήσει, γιατί και τώρα δεν θα πιστεύσουν στα λόγια Του. Άλλωστε, δεν έχουν τη διάθεση να βρούν την αλήθεια. «Εάν υμίν είπω, ου μη πιστεύσητε, εάν δε και ερωτήσω, ου μη αποκριθήτέ μοι ή απολύσητε»(23) ήταν η απάντηση στους σταυρωτές Του.
Μυστήριο η σιωπή του Χριστού. Έκφραση ελέγχου στις πωρωμένες από την αμαρτία καρδιές των ανθρώπων. Τα χείλη μπορεί να μην κινούνται, η γλώσσα να μην λαλεί και τα μάτια να έσβησαν από τον πόνο, αλλά το βλέμμα του Χριστού:
συγκλονίζει τον Πέτρο,
αναστατώνει την ψυχή του προδότου,
προκαλεί το φόβο και τον κλονισμό της κτίσεως. «Καί γης τα θεμέλια συνεταράττετο τα πάντα συνέπασχον τω τα πάντα κτίσαντι»(24).
Η σιωπή Του, ακόμη, επικοινωνία με τον Πατέρα. Προσευχή για τους διώκτες, τους μαθητές, τον προδότη μαθητή, τους φίλους. Προσευχή για τον περιούσιο λαό Του, για την προφητοκτόνο Ιερουσαλήμ.
Διδασκαλία, υποτύπωση, διαθήκη για προσευχή και κοινωνία με τον Ουρανό, πάντοτε, ιδιαιτέρως τις ώρες της δοκιμασίας και του πειρασμού.
Μήνυμα, ακόμα, σιωπής. Μήνυμα ότι «ουχ ούτω δε έσται εν υμίν»(25). Δεν ισχύει για σας η λογική του κόσμου, οι απαντήσεις και οι δικαιολογίες. Μη σας κερδίσει ο κόσμος της ματαιότητος και της απάτης. Μη σας επηρεάζει το ρηχό πνεύμα και η νοοτροπία του. Ο κόσμος των Χριστιανών είναι διαφορετικός έχουμε άλλο φαγητό, άλλα ρούχα, άλλη απόλαυση, άλλη κοινωνία και άλλο φρόνημα(26).
Αδελφοί μου αγαπητοί,
Τι θα προσφέρουμε σήμερα στον Χριστό, τον Σωτήρα και Λυτρωτή μας;
Θα Τού προσφέρουμε αρώματα και άνθη; Μα αυτά είναι δικά Του.
Θα Τού προσφέρουμε την λατρεία μας και την ευγνωμοσύνη μας; Μα έχει περιορισθεί η επικοινωνία στα χείλη και όχι στην καρδιά μας και που πολλές φορές φθάνει και στην άρνηση, αφού στις μέρες μας έγινε της μόδας η αθεία.
Το καλύτερο, αδελφοί μου, δώρο στον Χριστό θα είναι:
η καρδιά μας για να γίνει θρόνος Του,
η ύπαρξή μας για να γίνει ο τόπος της Βασιλείας Του, και
η μετάνοιά μας εκείνη που θα ανοίξει την πύλη του Παραδείσου και της αιωνίου ζωής, όπως ακριβώς ο Ληστής με την ομολογία του, δηλαδή:
«Μνήσθητί μου, Κύριε, όταν έλθης εν τη Βασιλεία Σου».
Αμήν.
(1) Αντίφωνον η’, Όρθρος Μεγ Παρασκευής.
(2) Ησ. 53,2.
(3) Εσπέριον Μεγάλης Παρασκευής.
(4) Εγκώμια Μεγάλης Παρασκευής.
(5) Κανών Επιταφίου Θρήνου.
(6) Λουκ. 23,34.
(7) Λουκ. 23,42.
(8) Ματθ. 21,31.
(9) Λουκ. 23,43.
(10) Μεγ. Παρασκευή, Κεκραγάρια Εσπερινού Μεγάλου Σαββάτου.
(11) Μαρκ. 14,61.
(12) Ματθ. 27,13.
(13) Ησ. 53,7.
(14) Ματθ. 27,14.
(15) Τροπάριον εορτής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος.
(16) Ιω. 19,15.
(17) Αίνοι Μεγάλης Παρασκευής.
(18) Ματθ. 27,39-40.
(19) Ιω. 7,46.
(20) Ματθ. 22,15.
(21) Ματθ. 27,42.
(22) Περιοδ. Δράσις, Απρίλιος 2006, σελ. 136.
(23) Λουκ. 22,68.
(24) Εσπερινός Μεγάλης Παρασκευής.
(25) Μαρκ. 10,43.
(26) «Χριστανών γαρ κόσμος έτερός εστι, και άλλη τράπεζα και άλλα ενδύματα και άλλη απόλαυσις και άλλη κοινωνία και άλλο φρόνημα». Αγίου Μακαρίου Αιγυπτίου, Ομιλίαι πνευματικαί, Ομιλία Ε᾿.
Μεγάλη Παρασκευή
Η Εκκλησία θυμάται τα Αγια Πάθη.
Το πρωί γίνεται ο στολισμός του Επιταφίου. Αρχικά ψάλλονται οι Μεγάλες Ωρες, που περιέχουν ψαλμούς, τροπάρια, Αποστόλους, Ευαγγέλια και Ευχές. Στη συνέχεια ψάλλεται ο Εσπερινός της Μεγάλης Παρασκευής και γίνεται η Αποκαθήλωση του Εσταυρωμένου. Ακολούθως, τοποθετείται στο Ιερό Κουβούκλιο ένα ύφασμα πάνω στο οποίο έχει κεντηθεί ή ζωγραφιστεί ο Κύριος, νεκρός. Το ύφασμα αυτό λέγεται Επιτάφιος.
Το βράδυ ψάλλεται ο όρθρος του Μεγάλου Σαββάτου και η υμνολογία είναι σχετική με την ταφή του Κυρίου από τους Ιωσήφ και Νικόδημο και την κάθοδο της ψυχής Του στα σκοτεινά βασίλεια του Άδη.
"Όταν ο Κύριος απέθανε το σώμα Του μπήκε στον τάφο, η δε ψυχή του ενωμένη με την Θεότητά του κατήλθε στον Άδη και αφού τον νίκησε απελευθέρωσε τις ψυχές. Και την τρίτη ημέρα ενώθηκε και πάλι η Ψυχή με το Σώμα και το Σώμα «Ανέστη εκ Νεκρών». Έτσι νικήθηκε ο Άδης και ο θάνατος."
Κατά τη διάρκεια της ακολουθίας ψάλλονται σε τρεις στάσεις (μέρη) τα λεγόμενα Εγκώμια, μικρά τροπάρια πολύ αγαπητά στο λαό, αγνώστου ποιητού. Τα πιο γνωστά:
- «Η ζωή εν τάφω…»
- «Άξιον εστί μεγαλύνειν…»
- «Αι γενεαί πάσαι…»
- «Ω γλυκύ μου Έαρ…»
Ευαγγέλιο (Κατά Ματθαίο): Αρχιερείς και Φαρισαίοι πηγαίνουν στον Πόντιο Πιλάτο και του ζητούν να σφραγίσουν τον τάφο, επειδή θυμούνται ότι ο Κύριος σε μια αποστροφή των λόγων του είχε πει ότι σε τρεις μέρες θα αναστηθεί. Ο Πιλάτος τους δίνει την άδεια.
Πέμπτη 2 Μαΐου 2013
Βάφω κόκκινα αυγά με φυσική βαφή
Τα παλιότερα χρόνια που δεν υπήρχαν χημικά χρώματα, χρησιμοποιούσαν βαφές από την φύση κυρίως από τα φυτά για να δώσουν χρώματα στα υφάσματά και τα αντικείμενά τους.
Αυτή η μέθοδος και η τεχνική δυστυχώς έχει ξεχαστεί και χαθεί στις ημέρες μας.
Δεν θα ασχοληθώ εδώ ούτε με τον τρόπο βαφής υφασμάτων, ούτε με πολλά χρώματα ίσως το κάνω κάποια άλλη στιγμή. Επειδή πλησιάζει το Πάσχα και ξέρω πολλοί από εσάς θέλετε βάψετε τα αυγά σας με φυσική βαφή θα σας παρουσιάσω τον πιο απλό, εύκολο και φτηνό τρόπο που έβαφαν τα αυγά τους τα παλιά χρόνια.
Οι αποχρώσεις που μπορείτε να βάψετε τα αυγά σας είναι πορτοκαλί, κόκκινο και βαθύ σκούρο κόκκινο, αναλόγως τις προτιμήσεις σας.
Τρόπος βαφής
Σε μια μεγάλη κατσαρόλα που συνήθως χωράει 12-20 αυγά άνετα, για να μη χτυπάνε μεταξύ τους στο βρασμό, προσθέτουμε τόσο νερό ώστε να σκεπάζει καλά τα αυγά (1-2 δάχτυλα πιο πάνω είναι απαραίτητο γιατί πρέπει να υπολογίσουμε και το νερό που θα εξατμιστεί με το βρασμό). Καθαρίζουμε με ένα πανάκι που έχει ξύδι τα αυγά μας και τα τοποθετούμε στην κατσαρόλα με το νερό μας. Τα αυγά και το νερό μας πρέπει να είναι σε θερμοκρασία δωματίου. Προσθέτουμε ένα φλιτζανάκι ξύδι στο νερό μας και τις εξωτερικές φλούδες από 10 μεγάλα κρεμμύδια. Δεν χρειάζεται να ξεφλουδίσουμε με μαχαίρι τα κρεμμύδια γιατί χρησιμοποιούμε μόνο τις εξωτερικές φλούδες από αυτά. Ανάβουμε την φωτιά στην κουζίνα μας όχι στο τέρμα αλλά περίπου στην μέση. Δεν θέλουμε να βράζει και να κοχλάζει πολύ το νερό μας γιατί θα χτυπιούντε περισσότερο τα αυγά μας με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν να σπάσουν.
Από τη στιγμή που θα αρχίσει να κοχλάζει το νερό μας πρέπει να το αφήσουμε να βράζει για 20-30 λεπτά μέχρι να γίνουν και τα αυγά μας εσωτερικά. Το χρώμα τους στο τέλος του βρασμού θα έχει γίνει κόκκινο. Αν θέλουμε να γίνει σκούρο κόκκινο μπορούμε να τα αφήσουμε για 10-20 λεπτά ακόμη, αφού σβήσουμε την φωτιά μας. Τα αυγά συνεχίζουν να παίρνουν πιο έντονο χρώμα μέσα στο ζεστό νερό. Όταν πάρουν το χρώμα που θέλουμε τα βγάζουμε από το νερό και τα αφήνουμε να στεγνώσουν.
Τέλος τα τρίβουμε με ένα πανί που έχουμε βάλει λάδι για να γυαλίσουν και να πάρουν πιο έντονο χρώμα. Την ίδια διαδικασία κάνουμε και για πορτοκαλί χρώμα, απλώς βάζουμε λιγότερες φλούδες από κρεμμύδια στο νερό μας.
Σας παραθέτω μερικές φωτογραφίες από τις δοκιμές που έκανα σε λίγα αυγά με την φλοίδες του κρεμμυδιού.
Φυσικά και μπορούμε να κάνουμε και σχέδια στα αυγά μας με διάφορα φυλλαράκια αρκεί να είναι πλατιά,τυλίγοντάς τα με τούλι.
Στην ακόλουθη φωτογραφία βλέπετε την διαφορά χρώματος της φυσικής βαφής με κρεμμύδια και βαφής του εμπορίου (με τα κρεμμύδια είναι τα πιο σκουρόχρωμα).
"Ο Ιησούς από την Ναζαρέτ": η Ιστορία πίσω από την τηλεοπτική σειρά
Written By φιλίστωρ Ι. Β. Δ
Η σύλληψη της ιδέας για την δημιουργία μιας τηλεοπτικής σειράς που θα απέδιδε με πιστότητα την ζωή του Ιησού σύμφωνα με τα τέσσερα Ευαγγέλια άνηκε στον Πάπα Παύλο τον 6ο. Συγκεκριμένα ο Ουκρανός παραγωγός Lew Grade είχε επισκεφτεί τον Πάπα ο οποίος τον συνεχάρη για την ταινία του "Μωυσής" και τον ώθησε να δημιουργήσει μια τηλεοπτική σειρά με θέμα την ζωή του Ιησού. Ο Grade είδε θετικά την ιδέα και αποφάσισε να αναθέσει την σκηνοθεσία στον Φράνκο Τζεφιρέλι έναν σημαντικό σκηνοθέτη της εποχής εκείνης, πασίγνωστο για τις μεταφορές των έργων του Σαίξπηρ. Ο Τζεφιρέλι ήταν και πιστός Χριστιανός Καθολικός, ενώ γνώριζε και προσωπικά τον Πάπα από την εποχή που ο τελευταίος ήταν Αρχιεπίσκοπος του Μιλάνου και επισκεπτόταν το Λύκειο που φοιτούσε ο σκηνοθέτης. Αρχικώς ο Τζεφιρέλι αρνήθηκε να σκηνοθετήσει την σειρά, αλλά ο Grade επέμεινε και τελικά τον έπεισε τα Χριστούγεννα του 1973. Ο Τζεφιρέλι αποφάσισε να φτιάξει μια σειρά για την ζωή του Ιησού η οποία θα γινόταν οικουμενικώς αποδεκτή από όλα τα χριστιανικά δόγματα, ενώ σκοπός ήταν να γίνει ανεκτή ακόμη και από όσους δεν θρησκεύονταν. Επίσης ένας άλλος σκοπός της σειράς θα ήταν να απαλύνει την κατηγορία εις βάρος των Εβραίων ότι δολοφόνησαν τον Ιησού.
Για να εξασφαλίσει την ακρίβεια και την πιστότητα της σειράς ο Τζεφιρέλι χρησιμοποίησε τις συμβουλές ειδικών από το Βατικανό και το Κολέγιο των Ραβίνων στο Λονδίνο. Το σενάριο και η συναρμολόγηση της πλοκής από τις ιστορίες των τεσσάρων ευαγγελίων με χρονολογική σειρά ανατέθηκε στον ικανό Άγγλο σεναριογράφο Anthony Burgess (συγγραφέας του πετυχημένου βιβλίου "κουρδιστό πορτοκάλι"). Πολλοί διάλογοι στην σειρά είναι αυτούσιοι από τα Ευαγγέλια, ενώ πολλές φράσεις που χρησιμοποιούνται απαγγέλλονται στα Αραμαϊκά. Ο Burgess χρησιμοποίησε περισσότερο το ευαγγέλιο του Ιωάννη, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις έλαβε μερικές μικρές πρωτοβουλίες για να βοηθήσει την δραματοποίηση της ιστορίας, χωρίς όμως αυτές να είναι σημαντικές η να κάνουν εντύπωση στο τελικό σύνολο που προκύπτει.
Η επιλογή του ηθοποιού για τον ρόλο του Ιησού αποτελούσε αναμφίβολα τον σημαντικότερο παράγοντα επιτυχίας της σειράς και είναι αυτή που απασχόλησε περισσότερο τους παραγωγούς. Αρχικά οι παραγωγοί σκέφτηκαν να δώσουν τον ρόλο σε έναν σημαντικό Αμερικάνο ηθοποιό ώστε η σειρά να γίνει εμπορικότερο. Οι δύο κύριοι υποψήφιοι ήταν ο Dustin Hoffman και ο Al Pacino. Ο
Τζεφιρέλι και ο Μπέρτζες είχαν τον φόβο πως η εμφάνιση τους δεν ταίριαζε με την αντίληψη που είχε το Αμερικάνικο κοινό για την όψη του Ιησού. Ενώ υπήρχε ο προβληματισμός αυτός, ο Robert Powell ήδη είχε κάνει κάποια δοκιμαστικά για τον ρόλο του Ιούδα Ισκαριώτη. Όταν είδε τα δοκιμαστικά αυτά ο Τζεφιρέλι αναρωτήθηκε: "Αν ο Ιούδας έχει τόσο εκφραστικά μάτια, του Ιησού πως πρέπει να είναι;" Όταν τελικώς επιλέχθηκε ο Powell και αυτό δημοσιοποιήθηκε, δημιουργήθηκε πρόβλημα καθώς κατηγορήθηκε από θρησκευτικές οργανώσεις ότι ζούσε με την σύντροφο του μέσα στην ακολασία, ενώ σκόπευε να ενσαρκώσει τον Ιησού. Τελικώς ο Powell παντρεύτηκε την σύντροφο του λίγο πριν αρχίσουν τα γυρίσματα. Η επιλογή του Powell αποτέλεσε τελικώς και το βασικότερο ατού της ταινίας κατά γενική ομολογία. Ο -άγνωστος ως τότε- Powell ενσάρκωσε για πρώτη φορά έναν Ιησού με έμφαση στην δισυπόστατη φύση του. Ο Ιησούς του Powell είναι ανθρώπινος, αλλά αναδεύει και έναν θείο μυστηριακό χαρακτήρα σε μια αξιοθαύμαστη ισορροπία που γοητεύει και τον απαιτητικότερο θεατή. Επίσης τα χαρακτηριστικά του Powell ταιριάζουν και με την εικονογράφηση του Ιησού σε Καθολικές και Ορθόδοξες εκκλησίες, καθιστώντας τον τηλεοπτικό Ιησού απολύτως αποδεκτό και οικείο στον μέσο θεατή. Να σημειώσουμε ότι σε όλη την σειρά ο Powell ως Ιησούς δεν ανοιγοκλείνει τα μάτια του ούτε μια φορά. Αυτό ήταν μια επιλογή του Τζεφιρέλι που ήθελε ο θεατής να έχει μια διεισδυτική επαφή με το πρόσωπο του Ιησού. Ο Powell είναι τόσο πειστικός , ώστε κάποιοι θεατές στις εντυπώσεις τους από την ταινία να γράψουν ότι ίσως είχε θεία έμπνευση ενώ έπαιζε τον ρόλο. Είναι επίσης χαρακτηριστικό ότι μετά από αυτόν τον ρόλο ο Powell δεν κατάφερε να επανεμφανιστεί επιτυχημένα σε οτιδήποτε και αν προσπάθησε ειδικά στο Hollywood. Ήταν ο ρόλος της καριέρας του και πιθανά της ζωής του. Ο ίδιος δήλωσε μετά την ολοκλήρωση των γυρισμάτων:
«Όταν κλήθηκα να υποδυθώ τον Ιησού, ήμουν 31 ετών και ομολογώ ότι μέχρι τότε δεν είχα κανένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη θρησκεία και καμία απολύτως γνώμη για τον Χριστό. Ύστερα από 9 μήνες γυρισμάτων σε επιβλητικά τοπία του Μαρόκου και της Τυνησίας, μπορώ να πω ότι πραγματικά πιστεύω στον Ιησού, ακόμη και αν δεν πηγαίνω τακτικά στην εκκλησία. Στη σκηνή της Σταύρωσης, ήμουν λίγο νευρικός, ίσως και από την εξάντληση που ένιωθα, ύστερα από τη δίαιτα 12 ημερών που είχα επιβάλλει στον εαυτό μου πριν από το γύρισμα, για να φαίνομαι όσο πιο «ρεαλιστικός» μπορούσα. Κάποια στιγμή κοιτάζοντας στον καθρέφτη αναγνώρισα στο είδωλό μου τον Ιησού. Μου φάνηκε ότι είδα την εικόνα που έχει ο καθένας από εμάς γι΄ Αυτόν, όταν προσπαθούμε να Τον φανταστούμε. Την εικόνα που έχω συγκρατήσει από παιδί. Πραγματικά ελπίζω στο μνημόσυνό μου, να με θυμούνται και να με αποκαλούν όλοι ως «τον άνθρωπο που υποδύθηκε τον Ιησού».
Προβληματική υπήρξε και η επιλογή της Barbara Hesey για τον ρόλο της Παναγίας και αυτό γιατί η Hesey λόγω των Καυκάσιων χαρακτηριστικών της δεν παραπέμπει σε γυναίκα της Ανατολής. Από Ελληνικής πλευράς ενδιαφέρον παρουσιάζει η πετυχημένη παρουσία του Γιώργου Βογιατζή στον ρόλο του Ιωσήφ. Γενικώς το cast της ταινίας αποτελείτο από τα μεγαλύτερα ονόματα της 7ης τέχνης
εκείνη την εποχή (Peter Ustinof, Anthony Quinn, Rod Steiger, James Mason, Laurence Olivier, Christofer Plummer, Ernest Borgnine, Ian Holm κτλ). Κατά κανόνα, όταν τόσο μεγάλοι ηθοποιοί παίζουν ταυτόχρονα το αποτέλεσμα δεν είναι ισορροπημένο, καθώς κάποιοι λόγω του ταλέντου τους και της πληθωρικής τους παρουσίας πετυχαίνουν να αναδείξουν περισσότερο από το επιθυμητό, τον χαρακτήρα που υποδύονται. Αυτό όμως ομολογουμένως δεν συνέβη στον "Ιησού από την Ναζαρέτ". Η παρουσία των μεγάλων ονομάτων είναι εντελώς ισορροπημένη και σε κανένα σημείο δεν επισκιάζουν την εμβληματική παρουσία του Powell ως Ιησού.
Αναμφίβολα το εξαιρετικό αισθητικό αποτέλεσμα της σειράς οφείλεται στην φωτογραφία, στα χρώματα και στην σκηνογραφία που δημιουργούν μια ατμόσφαιρα στην κυριολεξία βιβλική. Τα κοστούμια, τα πρόσωπα, τα σκηνικά είναι ιδιαίτερα ρεαλιστικά και δουλεμένα και στην μικρότερη τους λεπτομέρεια. Η σκηνή της ανάστασης του Λαζάρου θεωρείται από πολλούς κριτικούς μια από της κορυφαίες της 7ης Τέχνης όλων των εποχών. Πάντως έχω την εντύπωση πως το σημαντικότερο 
συστατικό της ταινίας ίσως είναι ότι όλοι οι συντελεστές της (σκηνοθέτης, σεναριογράφοι, ηθοποιοί) φαίνεται ότι πιστεύουν αληθινά στον Χριστό. Ενώ οι ηθοποιοί είναι μεγάλα ονόματα και η όλη παραγωγή είναι ακριβή, αποπνέεται ένα γνήσιο συναίσθημα ταπεινότητας και χριστιανοσύνης, το οποίο θα ήταν αδύνατο να είναι μόνο αποτέλεσμα επαγγελματισμού.
Τα γυρίσματα της σειράς ξεκίνησαν τον Σεπτέμβριο του 1975 και ολοκληρώθηκαν τον Μάιο του 1976 και έγιναν στο Μαρόκο και την Τυνησία. Οι σκηνές των συναγωγών τραβήχτηκαν στο νησί Djerba, ενώ οι σκηνές της Ιερουσαλήμ τραβήχτηκαν στην 
πόλη της Τυνησίας Μοναστήρι (το όνομα της πόλης παραμένει Ελληνικό μέχρι και σήμερα). Λόγω των φτωχών Αγγλικών κάποιων κομπάρσων που επιλέχθηκαν από τον ντόπιο πληθυσμό, όλες οι ομιλίες τους ηχογραφήθηκαν ξανά σε στούντιο. Η σειρά προβλήθηκε για πρώτη φορά από το Ιταλικό κανάλι RAI 1 στις 27 Μαρτίου 1977.
Ο Πάπας σε δημόσια ομιλία του επαίνεσε την εκπομπή και προέτρεψε τους πιστούς να την παρακολουθήσουν. Η προβολή της σειράς έκανε πολύ μεγάλη επιτυχία τόσο στην Ευρώπη, όσο και στην Αμερική με τηλεθέαση που ξεπερνούσε το 50%. Σύμφωνα με τοπικές έρευνες θεαματικότητας, στα αστικά κέντρα που υπήρχαν πολλά νοικοκυριά με τηλεόραση την εποχή εκείνη, η τηλεθέαση της σειράς ξεπερνούσε το 84%. Μόνο στην Αμερική. υπολογίζεται ότι το παρακολούθησαν πάνω από 90 εκατομμύρια τηλεθεατές, ενώ στην Αγγλία πάνω από 21 εκατομμύρια. Το κόστος παραγωγής της σειράς υπήρξε πολύ υψηλό (όπως είναι και λογικό άλλωστε), κάπου ανάμεσα στα 12 και στα 18 εκατομμύρια δολάρια. Η επιτυχία της όμως υπήρξε χωρίς προηγούμενο για τα δεδομένα της τηλεόρασης, με τον Lew Grade να σημειώνει στην αυτοβιογραφία του πως η σειρά απέφερε καθαρό κέρδος 30 εκατομμύρια δολάρια.
(για την συναρμολόγηση και μόνο) Ι. Β. Δ.
Πηγές
http://www.imdb.com/title/tt0075520/
http://el.wikipedia.org/Ο Ιησούς από την Ναζαρέτ
http://www.excerptsofinri.com/jesus_of_nazareth_vi.html
Παρακολουθείστε όλη την σειρά "Ο Ιησούς από την Ναζαρέτ"
http://www.agelioforos.gr/default.asp?pid=7&ct=63&artid=89602
Ξύλινη γλώσσα: Πώς να μιλάτε χωρίς να λέτε τίποτα!
Οι δέκα φράσεις που αναγράφονται στον ακόλουθο πίνακα σε καθεμία από τις τέσσερις στήλες είναι για τους αναγνώστες που θέλουν να εξοικειωθούν με τα μυστικά της ξύλινης γλώσσας, δηλαδή κοινώς «μιλάω και δεν λέω τίποτα»! Αρχίστε να διαβάζετε από οποιαδήποτε φράση της στήλης Α και συνεχίστε σε οποιαδήποτε φράση της στήλης Β, Γ και Δ. Έτσι θα έχετε άπειρους συνδυασμούς για μια πολύωρη αοριστολογία χωρίς τέλος! Και το σημαντικότερο; Τα λόγια σας θα έχουν κύρος και εσείς θα φαίνεστε «πολυδιαβασμένος»! Πρόκειται για ένα είδος «εγχειριδίου» για νέους ρήτορες, συζητητές επιπέδου και μελλοντικούς πολιτικούς… Όλοι θα σας κοιτάνε με το στόμα ανοιχτό, χωρίς να ξέρουν τι να πουν, αφού γρι δεν θα καταλαβαίνουν και από ντροπή -βεβαίως βεβαίως- δεν θα σας κάνουν καμία επεξηγηματική ερώτηση, μην τυχόν και τους θεωρήσετε «βλάκες» που δεν καταλαβαίνουν αυτά που λέτε…
Ολόκληρη η Καινή Διαθήκη (πρωτότυπο κείμενο και μετάφραση) στο διαδίκτυο
ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ
- Κείμενο πολυτονικό -
- Μετάφραση και απόδοση κειμένου υπό Ιωάννη Θ. Κολιτσαρά - Θεολόγου
Εγκρίσει τής Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας διά τού υπ'αριθ.2340/1485/24/9/1928 Εγγράφου
Καί τής Διαρκούς Ιεράς Συνόδου τής Εκκλησίας τής Ελλάδος δια τού υπ'αριθ. 3293/4604/19/5/1928 Εγγράφου
ΚΑΤΑ ΜΑΤΘΑΙΟΝ
ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ
ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ
ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ ΠΑΥΛΟΥ ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ
ΑΠΟΚΑΛΥΨΙΣ ΙΩΑΝΝΟΥ
Αποκάλυψις 18 -22
Επιπλέον:
Το Ημερολόγιο στον Αρχαίο Ισραήλ
"Ιούδας ο δούλος και δόλιος.." - Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Καστορίας κ.κ. Σεραφείμ
Μεγάλη Πέμπτη! Μια συγκλονιστική ημέρα! Για τον κάθε χριστιανό και ιδιαίτερα για εμάς τους κληρικούς.
Θυμόμαστε την ιερωσύνη μας.
Θυμόμαστε το υπερφυές Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας, το οποίο μας χάρισε ο Θεός για να τρέφεται ο λαός Του με το σώμα Του και με το αίμα Του.
Δανείζουμε κι εμείς σ’αυτό το Μυστήριο, όπως και στα υπόλοιπα, την γλώσσα μας και τα χέρια μας, για να ευλογεί και να αγιάζει ο Θεός, τον λαό Του και την κληρονομία Του.
Μεγάλη Πέμπτη! «Οι τα πάντα καλώς διαταξάμενοι θείοι Πατέρες», μέσα από τα ιερά κείμενα μάς παρέδωσαν «τέσσερα τινά εορτάζειν» :
• Τον Ιερό Νιπτήρα
• Τον Μυστικό Δείπνο, δηλαδή την παράδοση των καθ’ ημάς φρικτών μυστηρίων
• Την υπερφυά προσευχή
• Την προδοσία
Συγκινητική η Ακολουθία του Όρθρου της Μεγάλης Πέμπτης.
Συγκλονιστικός ο κανόνας, ποίημα Κοσμά του Μοναχού.
Θεοκίνητα και απαράμιλλα σε νοήματα τα ιερά τροπάρια. Συγκλονίζουν ακόμη και τις πέτρες, όπως έλεγε ένας γέροντας από το Άγιον Όρος.
Αναφέρονται στα παραπάνω γεγονότα κυρίως όμως στο πρόσωπο του Ιούδα. Τον χαρακτηρίζουν :
• Ιούδας ο παράνομος
• Ιούδας ο προδότης και δόλιος
• Ιούδας ο δούλος και δόλιος, ο μαθητής και επίβουλος, ο φίλος και ο διάβολος
• Ιούδας που κρύπτει με την υποκρισία του της φιλοπτωχίας το προσωπείο και φανερώνει της πλεονεξίας τη μορφή
• Ιούδας γέννημα εχιδνών
Μιλούν ακόμη τα ιερά κείμενα και για τον τρόπο της προδοσίας, «ο τρόπος σου δολιότητος γέμει».
«Η γαρ λύσσα της φιλαργυρίας κατά του ιδίου Δεσπότου, μαίνεσθαι εποίησεν αυτόν».
«Νοσών για φιλαργυρίαν, εκέρδησε μισανθρωπίαν».
Γιατί όμως έφτασε ο Ιούδας σ’αυτήν την καταστροφική κατάσταση, ώστε να προδώσει τον διδάσκαλό του «φιλήματι» και να τον παραδώσει εις χείρας ανόμων;
• Δεν είδε θαυμαστά γεγονότα; (ιάσεις, θεραπείες ασθενών, αναστάσεις νεκρών και τόσα άλλα).
• Δεν έζησε δυο φορές τη θαυμαστή διατροφή τόσων χιλιάδων ανθρώπων μέσα στην έρημο;
• Δεν άκουσε μέχρι τώρα τη διδασκαλία Του;
• Δεν συγκλονίστηκε από την Ανάσταση του Λαζάρου και από την μετάνοια της πόρνης γυναικός;
Ο Ιούδας τα έζησε όλα αυτά και τα είδε. Έχασε όμως κάτι σπουδαίο, που είναι η χάρις του Θεού.
Μας το τονίζει ο ιερός υμνογράφος :
«Πνέων την χάριν αυτού μαθητής ο αχάριστος, ταύτην αποβάλλεται και βορβόρω συμφύρεται, φιλαργυρία απεμπολών αυτόν».
Και τα αίτια είναι :
Α) Λησμόνησε τις ευεργεσίες του Θεού.
Ο Χριστός τον κάλεσε στο Αποστολικό αξίωμα, τον περιέβαλε με στοργή και αγάπη, τον κατέστησε ταμία των μαθητών του, του έπλυνε τα πόδια το βράδυ του Μυστικού Δείπνου, του προσέφερε ακόμη και ψωμί την φοβερή εκείνη βραδιά, μήπως η αγάπη αυτή έστω και την τελευταία στιγμή τον συγκλονίσει. Για το πρόσωπό του ισχύουν τα λόγια του δευτερονομίου, «ενεπλήσθη και απελάκτισεν ο ηγαπημένος». Σύνηθες το φαινόμενο και σήμερα και πάντοτε, αφού ουδείς ασφαλέστερος εχθρός από τον ευεργετηθέντα αχάριστο.
Β) Μειώθηκε η αγάπη προς το πρόσωπο του Χριστού.
Όταν κλήθηκε στο Αποστολικό αξίωμα, η καρδιά του διέθετε αγάπη για τον διδάσκαλο. Τον ακολούθησε χωρίς κόπους και ταλαιπωρίες. Όμως στην πορεία, η αγάπη μειώθηκε και αντικαταστάθηκε από το πάθος της φιλαργυρίας. Σκοτίστηκε ο νους του. Έγινε χρημάτων ο εραστής και επώλησε τον ατίμητο, «προδιδούς εις μιαιφονίαν».
«Φρίξον ήλιε, στέναξον γη και κλονουμένη βόησον».
Γ) Τον Ιούδα τον κατέστρεψε η κρυψίνοια.
Έκρυψε τον εσωτερικό του κόσμο. Έβαλε επάνω του το προσωπείο της υποκρισίας. Έγινε ο κλειστός τύπος και ο αδιαφανής. Ήταν ο φίλος αλλά και ο διάβολος. Κάλυψε τον εαυτό του, ώστε κανείς εκτός του Χριστού, να μην υποψιαστεί το δόλιο σχέδιο του. Κι αυτή η κρυψίνοια τον οδήγησε στο έγκλημα της προδοσίας και τελικά κληροδότησε την αγχόνη και κατεστράφη αιώνια.
Πόσο σημαντικό είναι στη ζωή μας να μην αθετούμε και να μην απωθούμε τη χάρη του Θεού!
Είναι χαρακτηριστικός ο λόγος του Αποστόλου Παύλου «Ουκ αθετώ την χάριν του Θεού» (Γαλ. Β’, 21).
Και κάποια ερωτήματα :
• Μήπως όλοι μας πολύ ή λίγο ακολουθούμε τα αχνάρια του Ιούδα;
• Μήπως ξεχνούμε τις ευεργεσίες του Θεού, μειώνεται η αγάπη μας στο πρόσωπό Του και μας διακατέχει η κρυψίνοια;
• Μήπως η ζωή μας δεν συμβαδίζει με τη χάρη του Θεού και ιδιαιτέρως βρισκόμαστε κάτω από το πάθος της φιλαργυρίας;
Όλα θα πρέπει να μας προβληματίσουν. Κυρίως όμως αυτό που αναφέρει ο Ιερεμίας στο αποψινό ανάγνωσμα που είναι συγκλονιστικό, ιδιαιτέρως για εμάς τους ποιμένες της Εκκλησίας, «Ποιμένες πολλοί διέφθειραν τον αμπελώνα μου, εμόλυναν την μερίδα μου, έδωκαν την μερίδα την επιθυμητήν μου εις έρημον άβατον, ετέθη εις αφανισμόν απωλείας» (Ιερεμίας κεφ. ΙΑ΄. 18-23).
«..φείσαι Κύριε, τοιαύτης απανθρωπίας τας ψυχάς ημών, ο μόνος εν μακροθυμία ανείκαστος».
Εχθροί και ασθένειες της ντομάτας
Προληπτικά μέτρα:
1) ο σπόρος να είναι υγιής. Να προέρχεται από φυτά που δεν είχαν αρρώστια και δεν ήταν εκφυλισμένα. Θα έπρεπε να δημιουργηθούν κτήματα από γεωπόνους με σκοπό την παραγωγή υγιών σπόρων, μακριά από περιοχές που καλλιεργούνται κηπευτικά, και ο σπόρος να δίνεται με πιστοποιητικό για τη γνησιότητα της ποικιλίας και την υγεία του σπόρου.
2) Σε τέτοιου είδους κτήματα να επιδιωχθεί η παραγωγή φυτών με διασταύρωση ή επιλογή που να αντέχει σε αρρώστιες.
3) Ο σπόρος πρέπει να απολυμαίνεται γιατί είναι φορέας πολλών ασθενειών που δεν μπορούν να καταπολεμηθούν όταν εμφανιστούν μετά την ανάπτυξη του φυτού.
8 δράμια Semesan (35% υδράργυρο-χλώριο-θειοφενόλη) σε 640 γραμ. νερού. Βυθίζονται οι σπόροι για ½ ή 1 ώρα πριν από τη σπορά. Ο σουπλιμές (HgCl2), διάλυση 32 γραμ. σε 38,4 κιλά νερό, έχει τα ίδια αποτελέσματα. Μουσκεύεται ο σπόρος και μετά βουτιέται σε διάλυση σουπλιμέ για 3-4 λεπτά. Μετά ξεπλένεται καλά και σπέρνεται.
4) Όταν διαπιστωθεί αρρώστια στο σπορείο, την επόμενη χρονιά πρέπει να αλλάξει η θέση του και να χρησιμοποιηθούν νέα υλικά και καθαρό χώμα στη δημιουργία νέου σπορείου.
5) Η χρήση λιπασμάτων πρέπει να είναι ισορροπημένη. Ιδιαίτερα του αζώτου που σε υπερβολικές ποσότητες προδιαθέτει το φυτό και το καθιστά ευάλωτο σε πολλές ασθένειες.
6) Συστηματική καταστροφή των ζιζανίων όχι μόνο στον αγρό αλλά και στα πέριξ με ζιζανιοκτόνα με όργωμα και καταστροφή των ξερών υπολειμμάτων της καλλιέργειας με φωτιά. Μέσα στα ξερά φύλλα και στελέχη ξεχειμωνιάζουν πολλά έντομα και πολλές αρρώστιες.
7) Όταν εμφανιστεί η ασθένεια σε λίγα φυτά να καταστρέφονται αμέσως, να ξεριζώνονται και να καίγονται. Τα ραντίσματα και τα θειαφίσματα πρέπει στην αρχή να είναι συχνότερα γιατί όσο περνάει ο καιρός τόσο καταπολεμούνται οι αρρώστιες δυσκολότερα.
8) Πολλές ασθένειες καταπολεμούνται με την εναλλαγή της καλλιέργειας με άλλα φυτά (όπως φασολιών, σιτηρών κ.ά.) για 4 χρόνια ή με μεγαλύτερη αμειψισπορά.
Έντομα
Μόλις φυτευτεί η ντομάτα παθαίνει πολλές ζημιές από το κόψιμο της ρίζας ή του κορμού από διάφορα έντομα όπως 1) πρασσαγκούρας (Cryllotalpa Vulgaris), 2) σκουλήκια (κάμπιες των Noctuina).
Πρασαγκούρας : κυνηγώντας έντομα μέσα στο έδαφος (με αυτά τρέφεται) ανοίγει στοές και κόβει τις ρίζες ή ολόκληρα φυτά. Την ημέρα είναι ακίνητος. Γεννάει 200-300 αυγά και συμπληρώνει την ανάπτυξή του σε 1-3 χρόνια. Αποτελεσματικό φάρμακο είναι το εξαχλωριούχο βενζόλιο. Ανακατεύουμε πίτουρα με το βενζόλιο σε αναλογία 5%. (το βενζόλιο περιέχει δραστικό στοιχείο 2,6%). Ποσότητα 640 γραμ. ανακατεύεται με 12,80 κιλά πίτουρα. Μουσκεύονται πριν ή μετά την ανάμιξη, διασκορπίζονται στο χωράφι τις απογευματινές ώρες μετά το τέλος του ποτίσματος. Παλιότερα με το φάρμακο αυτό και με το δηλητηριασμένο καλαμπόκι οι κηπουροί απαλλάσσονταν από το έντομο αυτό.
Τα σκουλήκια (κάμπιες) Noctuina:αναπτύσσονται από τον Απρίλιο μέχρι τον Ιούνιο. Κάθε θηλυκό γεννάει 1.700 αυγά. Τη μέρα κρύβονται στο χώμα και το βράδυ επιδίδονται στο φάγωμα των ριζών και στο κόψιμο του στελέχους των νεαρών φυτών. Αποτελεσματικό είναι το εξαχλωριούχο βενζόλιο και σ’ αυτά.
Αφίδες (μελίγκρα) :με αυτές εκτός από τις άμεσες καταστροφές που προκαλούν, εξαπλώνουν και τον εκφυλισμό των φυτών. Καταπολεμούνται με ψεκασμούς νικοτίνης : 192 γραμ. θ. νικοτίνης σε 128 κιλά νερό και με Pestox 3Η (διαλύουμε 256 γραμ. του σε 128 κιλά νερό και ραντίζουμε τα φυτά. Το ράντισμα πρέπει να γίνεται το πρωί ή αργά το απόγευμα. Η νικοτίνη έχει καλύτερα αποτελέσματα όταν σε 128 κιλά νερό διαλύσουμε 640 έως 1.280 γραμ. σαπούνι.
H κάμπια Heliothis Apmigera στους καρπούς (προσβάλει και το καλαμπόκι και το βαμβάκι) καταπολεμάται με το εξαχλωριούχο βενζόλιο ή με 1% ροτενόνη ή σκόνη 20% αρσενικού ασβεστίου, ή με φθοριοπουριτικό βάριο (Ba2C1) ή μίγμα σκόνης: 1:2 κρυόλιθου και ταλκ.
Τετράνυχος: το τσιμπούρι αυτό ανανεώνεται κάθε 13 μέρες και γεννάει 60 αυγά διαχειμάζει στα υπολείμματα της παλιάς καλλιέργειας, στα άγρια χόρτα και στο έδαφος και μόλις αρχίσει η άνοιξη ή η καλλιέργεια των αγγουριών και της ντομάτα ξεκινά το έργο του. Τα φύλλα χάνουν σιγά-σιγά το πράσινο χρώμα, κιτρινίζουν και αρχίζει το φυτό να ξεραίνεται. Όταν ευνοείται από ξερό και θερμό καιρό πολλαπλασιάζεται άφθονα. Όταν περάσει η κατάλληλη εποχή είναι αδύνατη η καταπολέμησή του. Η κρίσιμη περίοδος ανάπτυξης είναι Ιούλιος –Αύγουστος. Εκκολάπτονται διαδοχικά και μόνο με καθημερινή χρήση φαρμάκων μπορεί να ανακοπεί ο κίνδυνος. Κατά τον Ισαακίδη ένα θηλυκό από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο θα δημιουργήσει 36.651.103.448.275.860 τετράνυχους.
Συνιστώνται μέτρα καταστροφής των υπολειμμάτων και των ζιζανίων που διαχειμάζει. Έναρξη των θειώσεων και χρήση παραθείου νωρίς την άνοιξη. Πειράματα με κολλοειδές θείο 1-3% ειδικής παρασκευής, είχαν ικανοποιητικά αποτελέσματα. Χρησιμοποιούν οι γεωργοί 1 ½ οκά παραθείο (25%) σε 80 οκ. θείου
Heterodera Radicicola :υπάγεται στα Angullulidae (εγχελυσματικά). Εκτός από την ντομάτα προσβάλλει κι άλλα ιδιαίτερα τα πεπόνια. Ευνοικά εδάφη είναι τα ελαφρά αμμώδη και τα όξινα. Μόλις αναπτυχθούν τα φυτά οι προνύμφες του εκκολάπτονται και εισέρχονται κάτω από την επιδερμίδα των ριζών. Το φυτά αντιδρά, σχηματίζει τεράστια κύτταρα που σπάνε τα τοιχώματα και ενώνονται για να σχηματίσουν πρωτοπλασμικές πολυκυτταρικές μάζες. Η άκρη της ρίζας δεν προχωρά, πλατύνεται και σχηματίζει ριζίδια με ανώμαλο τρόπο. Τα φύλλα κιτρινίζουν και πέφτουν.
Η καταπολέμηση μπορεί να γίνει με τους εχθρικούς προς τα νηματώδη μύκητες. Επίσης με την αμειψισπορά σιτηρών για τρία χρόνια και με τον διασκορπισμό ασβέστη και χλωριούχου ασβέστη μετά τη συγκομιδή οπότε προκαλείται η εκκόλαψη των κύστεων κι επειδή δεν βρίσκουν οι προνύμφες τροφή πεθαίνουν. Μπορεί να ζήσει αυτό το νηματώδες και ένα χρόνο χωρίς να τρέφεται.
Η προσβολή του φυτού από αυτό μπορεί να προκαλέσει.
1) νανοποίηση και επιβράδυνση της ανάπτυξης του φυτού.
2) τα φύλλα γίνονται κιτρινοπράσινα και με νέκρωση της περιφέρειας του φύλλου.
3) μάρανση των φυτών στις πιο θερμές και ξηρές μέρες.
4) στα σπορεία μόλις βγαίνουν από το έδαφος τα μικρά φυτά ξεραίνονται και πεθαίνουν.
5) πρώιμος θάνατος.
Ο βαθμός της εξάπλωσής του εξαρτάται:
Από τη θερμοκρασία του εδάφους: όταν είναι πάνω από 12,1 βαθμούς η προσβολή είναι εντονότερη. Κάτω από 12 δεν πραγματοποιείται προσβολή.
Άνω των 50 βαθμών οι προνύμφες καταστρέφονται. Γι’ αυτό δεν υποφέρουν τα χειμερινά λαχανικά και μπορούμε να τα χρησιμοποιήσου για την αμειψισπορά.
Οροβάγχη κ. λύκου (Orobanche Ramosa ή Οροβάγχη η κλαδωτή) : εναντίον της συνιστάται η εγκατάλειψη του χωραφιού και η καλλιέργεια νέου, ο δε σπόρος να προέρχεται από περιφέρειες που δεν είχαν λύκο.
Μυκητολογικές ασθένειες
Erysive Polygoni: Το ωίδιο της ντομάτας. Καταπολεμάται με θειαφίσματα.
Cladosporium Fulvium :Στην πάνω επιφάνεια των φύλλων σχηματίζονται κηλίδες ακανόνιστες κιτρινωπές, στην κάτω δε επιφάνεια οι κηλίδες παρουσιάζουν μια μούχλα χρώματος λαδιού. Ράντισμα με βορδιγάλειο πολτό.
Fusarium Lycopersici : ο μύκητας βρίσκεται στο έδαφος. Εισέρχεται στο φυτό από τις πληγές που προκαλούνται από καλλιεργητικές εργασίες, τσιμπήματα εντόμων, καταστροφή ιστών από παγετούς. Επίσης, η συσσώρευση κοπριάς κοντά στη ρίζα και του στελέχους ευνοεί την εισβολή του μύκητα. Έχει βρεθεί και προσβολή από το γονάτισμα του φυτού στο σημείο που είχε σπαστεί ελαφρά το στέλεχος και είχε διαδοθεί η ασθένεια μέσα στα αγγεία του φυτού με αποτέλεσμα να σταματήσει η κυκλοφορία των χυμών, το φυτό να μαραθεί και σιγά-σιγά να πεθάνει. Μεταδίδεται και με το νερό του ποτίσματος. Γι’ αυτό συνιστούν συνήθως τοποθέτηση γαλαζόπετρας στο κεντρικό αυλάκι για να εμποδιστεί η μεταφορά του μύκητα από φυτό σε φυτό. Δεν υπάρχει αποτελεσματική αντιμετώπιση. Μόνο με τη μη καλλιέργεια στο χωράφι αυτό για πολλά χρόνια και την επιλογή ποικιλιών που αντέχουν σ’ αυτόν το μύκητα. Στην Αμερική γι’ αυτόν το λόγο δημιούργησαν την ποικιλία Marglobe.
Septoria Lycopersici : Προσβάλλει τα φυτά που ξεραίνονται και το φυτό δεν μπορεί να αναπτύξει καρπούς. Οι πρώτες κηλίδες που είναι βαθύτερου χρώματος είναι μικρές και σιγά – σιγά αυξάνονται σε αριθμό και μέγεθος. Τα άκρα των φύλλων που στρίβουν, κιτρινίζουν και στο τέλος πέφτουν. Αρχίζει από κάτω, στα παλιότερα φύλλα και προχωρεί προς τα πάνω μέχρι να πέσουν όλα τα φύλλα. Συνιστάται η καταστροφή των ζιζανίων, την ξερών φυτών, η αμειψισπορά και ραντίσματα με βορδιγάλειο πολτό όπως για τον περονόσπορο του αμπελιού και της πατάτας. Τα μυκητοκτόνα πρέπει να χρησιμοποιούνται πολύ νωρίς πριν δυναμώσει η ασθένεια.
Verticilium Albo - Atrum : Προσβάλλει κυρίως την ντομάτα και την πατάτα. Το μυκήλιο εντοπίζεται στις αγγειώδεις δεσμίδες του ξύλου και διακόπτει τελείως την άνοδο των χυμών. Κατά τη θερμή περίοδο παρουσιάζονται σκούρες κηλίδες που είναι γύρω κίτρινες. Επεκτείνεται μέχρι τη μισή επιφάνεια του φύλλου. Τα φύλλα μαραίνονται.
Selerotinia Libertiana : Εισέρχεται στο εσωτερικό των βλαστών (στην εντεριώνη, ψύχα) και προκαλεί την ξήρανση των φυτών. Εκριζώνονται τα ασθενή φυτά και δεν πρέπει να επανέλθει σύντομα η καλλιέργεια αυτή στο χωράφι.
Alternaria Solani : Η ασθένεια χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση σκούρων καστανόχρωμων μέχρι σχεδόν μαύρων κυκλικών κηλίδων στα φύλλα. Είναι κυκλικές ή ελλειψοειδείς και αποτελούνται από συγκεντρικούς κύκλους σαν τους κύκλους της σκοποβολής.
Οι κηλίδες αυτές ή παραμένουν μικρές ή αυξάνονται και συνενούνται και καταλαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος της επιφάνειας του φύλλου. Τα προσβεβλημένα φύλλα είναι στην άκρη σκισμένα ή είναι διάτρητα γιατί πέφτουν τα νεκρωθέντα μέρη. Όταν η προσβολή είναι έντονη κιτρινίζουν και τα μη προσβληθέντα τμήματα και πέφτουν. Η ασθένεια αυτή δεν πρέπει να μπερδεύεται με άλλες, γιατί έχει πολλές ομοιότητες με τον περονόσπορο, τη Cercospora, ιώσεις κ.λπ. Συνιστάται: (1) η καταστροφή των υπολειμμάτων της παλιάς καλλιέργειας, (2) αμειψισπορά, (3) ραντίσματα με βορδιγάλειο πολτό.
Οι καρποί προσβάλλονται επίσης και μπορούν να πέσουν πριν ωριμάσουν ή καθώς ωριμάζουν γίνονται σκούροι, με κηλίδες αποσυντιθέμενες. Στο χωράφι τα πρώτα συμπτώματα είναι μικρές κηλίδες στα παλιά φύλλα, μεγέθους 0,5-1εκ. Στο στέλεχος εμφανίζεται με σκούρες, ελαφρά βυθιζόμενες περιφέρειες που σιγά-σιγά διευρύνονται και σχηματίζουν κύκλους συγκεντρικούς. Οι μίσχοι των ανθών και των καρπών προσβάλλονται και πέφτουν. Η προσβολή εμφανίζεται πάλι με κύκλους συγκεντρικούς στο σημείο ένωσης του μίσχου με το στέλεχος. Συνιστάται η ίδια χρήση μέτρων όπως και στην Septoria. O σπόρος από τα προσβεβλημένα φυτά δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται
MacrosporiumTomato : όπως και στην Altenaria, η ασθένεια χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση σκούρων καστανόχρωμων μέχρι σχεδόν μαύρων κυκλικών κηλίδων στα φύλλα. Είναι κυκλικές ή ελλειψοειδείς και αποτελούνται από συγκεντρικούς κύκλους σαν τους κύκλους της σκοποβολής. Οι κηλίδες αυτές ή παραμένουν μικρές ή αυξάνονται και συνενούνται και καταλαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος της επιφάνειας του φύλλου. Τα προσβεβλημένα φύλλα είναι στην άκρη σκισμένα ή είναι διάτρητα γιατί πέφτουν τα νεκρωθέντα μέρη. Όταν η προσβολή είναι έντονη κιτρινίζουν και τα μη προσβληθέντα τμήματα και πέφτουν.
Στον καρπό τα αρχικά στίγματα μεγαλώνουν και τα κέντρα βυθίζονται και γίνονται φαιοκάστανα με την επιφάνεια σκληρυνόμενη από την αποξήρανση και το σκίσιμο της επιδερμίδας. Ο μύκητας δεν διεισδύει βαθιά, πραγματοποιούνται όμως δευτερογενείς προσβολές με το σκίσιμο του καρπού. Παίρνουμε τα ίδια μέτρα όπως και με τους παραπάνω μύκητες και διαλέγουμε ποικιλίες που να αντέχουν σ’ αυτόν.
Βακτηριολογικές προσβολές
Phytomonas Visicatoria : προσβάλλει τους καρπούς και τα φύλλα. Οι ζημιές προέρχονται από την προσβολή του καρπού. Οι κηλίδες στα φύλλα διευρύνονται και το κέντρο γίνεται μαύρο και βυθίζεται στη χαμηλότερη πλευρά. Προσβολή των νεαρών φύλλων προκαλεί το κιτρίνισμα και την πτώση. Οι πληγές του καρπού είναι μικρές, μαύρες. Διευρύνονται σιγά-σιγά, και φτάνουν τα 6-8χιλ. σε πλάτος και βάθος. Στην επιδερμίδα που έχει διαρραγεί βυθίζονται οι κηλίδες και γίνονται κοιλότητες. Συνιστάται η χρήση υγιούς σπόρου, ράντισμα των φυτών στο τζάκι και στη συνέχεια στο χωράφι. Όταν είναι λίγα τα φυτά να μη διστάζουμε να τα αφαιρούμε.
Phytomonas Michiganese : Τα προσβεβλημένα φυτά μοιάζουν με εκείνα που έχουν προσβληθεί από φουζάριο. Τα στελέχη είναι ζαρωμένα και στα φύλλα προχωρεί η ασθένεια από κάτω προς τα πάνω. Ενώ οι μίσχοι διατηρούν την σπαργή τους τα φύλλα μαραίνονται, γίνονται καστανόχροα και μετά πεθαίνουν. Αυτό ακολουθείται από ωχροκίτρινες λουρίδες στο στέλεχος που αργότερα σκάνε. Σε έντονη προσβολή τα φυτά πεθαίνουν. Στους καρπούς εμφανίζονται μικρές λευκές κηλίδες. Οι κηλίδες αργότερα σκάνε και γίνονται καστανές και σκληραίνουν. Το λευκό χρώμα παραμένει στις άκρες των κηλίδων και η εμφάνιση των κηλίδων είναιμ χαρακτηριστικά, σαν το μάτι ενός πουλιού. Συνιστάται υγιής σπόρος, καταστροφή των υπολειμμάτων, αμειψισπορά 3-4 χρόνια και απολύμανση του σπόρου.
Phytomonas Solanacearum : τα προσβαλλόμενα φυτά παραμένουν πράσινα και μετά την προσβολή, οπότε ξαφνικά μαραίνονται. Ο μύκητας αρχίζει από τη βάση του στελέχους, τα σαλιγκάρια και ο Heteodera μεταφέρουν το μικρόβιο. Τα αγγεία του φυτού γεμίζουν από τις εκκρίσεις των βακτηρίων, λευκές ή καστανές με αυξανόμενη έκταση εντός του φυτού, τα σπόρια εισέρχονται στη συνέχεια στους γειτονικούς ιστούς, αποσυντίθενται τα κύτταρα και σχηματίζονται κοιλότητες που συνενώνονται. Στην ντομάτα ο εσωτερικός μαλακός ιστός (η εντεριώνη) διαλυτοποιείται και μια ουσία γαλακτώδης, με κακή οσμή βγαίνει από το φυτό και προκαλείται απόφραξη των αγγείων. Η ντομάτα δεν πρέπει να φυτευτεί στο χωράφι για 4 ή 5 χρόνια.
Στο διάστημα αυτό δεν πρέπει να καλλιεργηθούν φυτά αυτής της οικογένειας. Τα φυτά του σπορείου θα πρέπει να βρίσκονται μακριά από τους χώρους που έχουν προσβληθεί. Να καταστρέφονται αμέσως τα φυτά όταν εμφανίζεται η ασθένεια και να μην μεταφυτεύονται άλλα φυτά στο ίδιο μέρος.
Ιώσεις
Τα συμπτώματά τους είναι το κιτρίνισμα, οι νεκρώσεις και οι κακοσχηματισμοί των διαφόρων οργάνων του φυτού. Έτσι αντί να είναι επίπεδα, παρουσιάζουν κυματοειδείς επιφάνειες (κατσάρωμα), στρίψιμο και υπερπλασίες (εξογκώματα). Οι βλαστοί μακραίνουν και τα φυτά παραμένουν νάνοι ή επιμηκύνονται υπέρ το δέον, οι δε βλαστοί γίνονται πολύ λεπτοί. Στη συνέχεια εκδηλώνεται μια προοδευτική εξασθένηση των φυτών και των απογόνων που προέρχονται όχι από τους σπόρους αλλά από τα μοσχεύματα. Οι ιώσεις μεταδίδονται με την προστριβή των φύλλων από τα έντομα και με τα μοσχεύματα όπως γίνεται στην πατάτα.
Τα φυτά που έχουν προσβληθεί δεν θεραπεύονται.
Προφυλακτικά μέσα:
1) διαρκής καταπολέμηση των αφίδων.
2) Επειδή ο σπόρος στα ετήσια φυτά δεν είναι φορέας των ιώσεων, είναι εύκολο με τη λήψη μέτρων από τη στιγμή της εμφάνισης να περιοριστεί η διάδοσή τους.
Κυριότερες ιώσεις της ντομάτας είναι:
Μωσαΐκωση της ντομάτας: Οφείλεται σε ιό που μεταδίδεται από φυτό σε φυτό με τα χέρια κατά το φύτεμα. Είναι η ίδια ασθένεια που προσβάλλει τον καπνό. Τα φύλλα παρουσιάζουν κίτρινες κηλίδες στο πράσινο φόντο του φύλλου. Η ζημιά είναι ανάλογη με την ένταση της προσβολής. Όταν εμφανιστεί η ασθένεια πρέπει να γίνεται επιλογή των φυτών από το σπορείο ώστε να πετάγονται τα φυτά που παρουσιάζουν κίτρινες κηλίδες. Καταστροφή των ζιζανίων της ίδιας οικογένειας.
Ίωση των σακχαρότευτλων Curly Top : Ta φύλλα συστρέφονται. Διαφάνεια του εσωτερικού των νεαρών φύλλων. Εξογκώματα στα νεύρα της κάτω επιφάνειας των φύλλων. Έκχυση από το μίσχο γλυκού υγρού διαυγούς στην αρχή και μετά σκούρου. Κιτρίνισμα και ξήρανση των φύλλων. Αργοπορία στην αύξηση.
Τα φυτά ή πεθαίνουν στο σπορείο ή παραμένουν νάνοι ή χλωρωτικά, κατσαρώνουν. Τα φυτά της ντομάτας έχουν την εξής ειδική αντίδραση. Στρίψιμο των φύλλων προς τα πάνω. Επιτάχυνση ωρίμανσης του καρπού, καθυστέρηση ανάπτυξης του φυτού.
Το έντομο Eutetlix Tenellus Baker (ένα μικρό τζιτζίκι) είναι η αιτία της διάδοσης. Μετακινούμενα από άγρια φυτά, φορείς του ιού, μεταδίδουν την ασθένεια. Μπορεί να γίνει ολοκληρωτική καταστροφή της καλλιέργειας. Συνιστάται στο σπορείο κάλυψη των φυτών με τούλι, φύτευση κατευθείαν στο χωράφι χωρίς σπορείο.
Ραβδωτή διπλή ίωση :Από τις μελέτες Αμερικανών (μετάφραση έχει δημοσιευθεί στο Γεωργικό Δελτίο του Υπουργείου Γεωργίας) τόσο οι μωσαΐκωση, κηλιδωτός μαρασμός και η ραβδωτή διπλή ίωση φέρουν την ονομασία στικτή ίωση.
Η ραβδωτή διπλή ίωση είναι συχνότερη στα σπορεία. Οι καρποί που προέρχονται από τα προσβεβλημένα φυτά είναι παραμορφωμένοι και έχουν εξογκώματα και κηλίδες καστανού χρώματος.
Ο κηλιδωτός μαρασμός εμφανίζεται κυρίως στα θερμοκήπια. Οι καρποί έχουν πάμπολλες κηλίδες οι οποίες στους ώριμους καρπούς εμφανίζονται ως συγκεντρωτικοί δακτύλιοι, κόκκινου ή κίτρινου χρώματος.
Η καταπολέμηση των ζιζανίων, η διαλογή των φυτών στο σπορείο και η καταπολέμηση του θριπός αποτελούν τα κυριότερα μέσα καταστολής της.
Περονόσπορος :Τα πρώτα συμπτώματα είναι ακανόνιστες, βαθιές, πράσινες κηλίδες στα φύλλα που μεγαλώνουν γρήγορα όταν ο καιρός είναι υγρός. Στην κάτω πλευρά των φύλλων και αντίστοιχα προς την αλλοιωμένη επάνω επιφάνεια παρουσιάζεται ένα λευκό χνούδι. Ο προσβεβλημένος καρπός είναι φαιοπράσινος και οι κηλίδες φτάνουν να καταλαμβάνουν το μισό της επιφάνειας του καρπού.
Στις υγρές περιφέρειες ή κλειστές κοιλάδες όπου κάθε πρωί – ιδίως κατά τις αρχές του φθινοπώρου – σχηματίζεται δροσιά, αναπτύσσεται ο περονόσπορος και προκαλεί ζημιές. Η καταπολέμησή του είναι η ίδια όπως και για τον περονόσπορο του αμπελιού και της πατάτας. Γαλαζόπετρα 2% και ασβέστης 2%.
Σάπισμα της κορυφής του καρπού – Blossom-End Rot : Στην κορυφή του καρπού παρουσιάζεται μια βαθιά πράσινη μεγάλη κηλίδα που μετά γίνεται καστανή ή μαύρη. Ο ιστός γίνεται επίπεδος και έχει εμφάνιση δέρματος. Οφείλεται στο ακανόνιστο πότισμα. Όταν μια πλευρά του καρπού είναι εκτεθειμένη στον ήλιο ανεβαίνει η θερμοκρασία και δημιουργούνται αλλοιώσεις λόγω της διαφοράς πίεσης από τη συμπύκνωση των χυμών. Σχηματίζονται γκρίζες βούλες και ο καρπός αχρηστεύεται. Δεν πρέπει να χρησιμοποιούν ποικιλίες που έχουν αραιό φύλλωμα και αφήνουν τον καρπό εκτεθειμένο στον ήλιο. Η ασθένεια γίνεται έντονος με τα ραντίσματα βορδιγάλειου πολτού από υπερβολικά ποτίσματα, από τη χρησιμοποίηση της κοπριάς, από ελλιπή ποτίσματα όταν το φυτό έχει μεγάλη ανάγκη. Μειώνονται όταν οι καλλιεργητικές φροντίδες είναι ομοιόμορφες και κανονικές έτσι ώστε να μη λείπουν από το φυτό αλλά ούτε να είναι και σε πλεονασμό. Οι άνεμοι βοηθάνε στην ανάπτυξη της ασθένειας.
Έλλειψη μικροστοιχείων : η έλλειψη μαγνησίου προκαλεί κιτρίνισμα των φυτών, η δε έλλειψη του μαγγανίου παρουσιάζει κάτω από την επιδερμίδα του καρπού μια απόχρωση λευκής εντεριώνης.
Πηγή: Η Καλλιέργεια της Τομάτας-Λουκάς Λιακατάς–Αθήνα 1953
Προσοχή! Σήμερα κυκλοφορεί το νεο χαρτονόμισμα των 5 ευρώ! Δείτε το
Το νέο χαρτονόμισμα θα τεθεί σε κυκλοφορία ταυτόχρονα σε όλες τις χώρες της ευρωζώνης.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, τα χαρτονομίσματα που κυκλοφορούν ήδη θα αρχίσουν σταδιακά να αποσύρονται, ενώ αναμένεται να ανακοινωθεί η ημερομηνία όπου θα πάψουν να αποτελούν νόμιμο χρήμα.
Μετά το πέρας αυτής της ημερομηνίας τα παλιά χαρτονομίσματα θα διατηρήσουν επ’ αόριστον την αξία τους και θα μπορούν να ανταλλάσσονται ανά πάσα στιγμή στις εθνικές κεντρικές τράπεζες.
Το νέο χαρτονόμισμα διαθέτει νέα ενισχυμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ενώ στο υδατογράφημα εμφανίζεται μια προσωπογραφία της Ευρώπης, από την ελληνική μυθολογία.
nooz.gr
το διαβασαμε εδω:http://fouit.gr
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)